Κωνσταντίνος Β. Κόλλιας (ΟΕΕ): Μείωση αγοραστικής δύναμης και βιομηχανικής δραστηριότητας

Η σημαντικότερη επίπτωση από την πανδημία δεν είναι η ύφεση που επήλθε από τη διακοπή σημαντικού μέρους της οικονομικής και επιχειρηματικής δραστηριότητας. Και αυτό, διότι η ύφεση αυτή αντιμετωπίστηκε άμεσα από τις κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο –και από την ελληνική– με πακτωλό κονδυλίων στήριξης και άλλα υποστηρικτικά μέτρα.

Άρθρο του κ. Κωνσταντίνου Β. Κόλλια, προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου της Ελλάδας (Στο έντυπο τεύχος Οκτωβρίου 2021).

Η βασικότερη επίπτωση της υγειονομικής κρίσης είναι αυτό που βιώνουμε τους τελευταίους μήνες, δηλαδή η διαταραχή στο σύνολο της εφοδιαστικής αλυσίδας, διαταραχή η οποία συνίσταται:

  • Στην αυξημένη ζήτηση για συγκεκριμένες πρώτες ύλες και προϊόντα.
  • Στη χαμηλή προσφορά σε πρώτες ύλες και προϊόντα, η οποία δεν μπορεί να καλύψει τη ζήτηση.
  • Στις σημαντικές καθυστερήσεις στην παράδοση εμπορευμάτων.

Και, τελικά, όλα τα παραπάνω οδηγούν στην κατακόρυφη άνοδο των τιμών των πρώτων υλών και κατ’ επέκταση των τελικών προϊόντων.

Κύριο χαρακτηριστικό του υφιστάμενου προβλήματος είναι ότι καταγράφονται αυξήσεις τιμών σε όλο το φάσμα της αγοράς. Συγκεκριμένα:

  • Μέσα σε ένα εξάμηνο, οι τιμές των βασικών οικοδομικών υλικών αυξήθηκαν από 15% έως 75%.
  • Ο δείκτης πρώτων υλών τροφίμων και ποτών του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου κατέγραψε μέσα στη χρονιά αύξηση άνω του 30%, ενώ αντίστοιχοι είναι και οι δείκτες του Παγκόσμιου Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών.
  • Οι ναύλοι μεταφοράς εμπορευμάτων έχουν εκτοξευθεί. Ειδικότερα, το κόστος μεταφοράς ενός κοντέινερ από την Κίνα έχει αυξηθεί πάνω από πέντε φορές.
  • Οι ελλείψεις επεξεργαστών στην παγκόσμια αγορά οδηγούν σε άνοδο τις τιμές των αυτοκινήτων, ενώ ήδη έχει αρχίσει να γίνεται αισθητή η ενίσχυση των τιμών στις οικιακές συσκευές και στα ηλεκτρονικά.

Δραστικά μέτρα

Πολλές επιχειρήσεις, είτε στο χονδρικό είτε στο λιανικό εμπόριο, προχώρησαν στην απορρόφηση αυτού του κόστους –όλου ή μέρους του– σε μια προσπάθεια να διευκολύνουν τους πελάτες τους. Πλέον, όμως, η διατήρηση των τιμών σε αυτά τα επίπεδα καθιστά ασύμφορη άρα ανέφικτη τη συνέχιση της απορρόφησης, με αποτέλεσμα οι αυξήσεις να φτάνουν στον τελικό καταναλωτή μέσω της λιανικής.

Η άνοδος του πληθωρισμού που επιφέρει όλη αυτή η κατάσταση έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών, δημιουργώντας ένα φαύλο κύκλο που οδηγεί σε περιορισμό της βιομηχανικής δραστηριότητας. Αυτό συνέβη στην Κίνα, όπου ο σχετικός δείκτης υποχωρεί, ενώ και στις μεγάλες οικονομίες της Ευρωζώνης (Γαλλίας και Γερμανίας) καταγράφεται επιβράδυνση της ανάκαμψης.

Ο ρόλος των κεντρικών τραπεζών

Δεδομένου ότι η ομαλοποίηση της εφοδιαστικής αλυσίδας δεν αναμένεται νωρίτερα από τα 1,5 – 2 χρόνια, τη λύση στο πρόβλημα καλούνται να δώσουν και πάλι οι κυβερνήσεις και τα θεσμικά όργανα. Ήδη έχουν αρχίσει να λαμβάνονται τα πρώτα μέτρα στήριξης των νοικοκυριών, όπως είναι η κάλυψη του αυξημένου κόστους στην ενέργεια μέσω επιδομάτων. Αρκούν, όμως, αυτά; Ασφαλώς και όχι.

Εδώ έρχεται ο ρόλος των κεντρικών τραπεζών, οι οποίες –τόσο στην Ευρωζώνη, όσο και στις Ηνωμένες Πολιτείες– παρακολουθούν το φαινόμενο και διατηρούν το χρήμα φτηνό στο μέτρο του εφικτού, μέσω πλήθους παρεμβάσεων.

Από την άλλη πλευρά, η κατάσταση αυτή ενισχύει ακόμα περισσότερο την ανάγκη να κάνουμε στην άκρη τους κανόνες του Συμφώνου Σταθερότητας για έλλειμμα και χρέος, ανεξάρτητα από το τι υποστηρίζουν κάποιες χώρες του ευρωπαϊκού Βορρά.

Σε κάθε περίπτωση, ένα είναι σίγουρο: Όπως στο υγειονομικό επίπεδο, έτσι και στο οικονομικό, το αποτύπωμα της πανδημίας θέλει πάνω από δύο χρόνια για να σβήσει.

Ελέγξτε επίσης

Πολιτική προστασία: Διαχείριση εθνικών κρίσεων χωρίς logistics δεν γίνεται

Η δημιουργία της υπηρεσίας πολιτικής προστασίας ως οριζόντιου κυβερνητικού  – ή μάλλον πολιτειακού – κόμβου …

Τα Περιοδικά μας