«Τhe next normal» με οδηγό τον καταναλωτή

Η βιομηχανία της συσκευασίας βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι εν μέσω Covid-19 και δομικών αλλαγών στη διεθνή νομοθεσία. Οι ιδιαίτερες συνθήκες οικονομικής κρίσης λόγω πανδημίας ωθούν τους καταναλωτές να αλλάξουν ορισμένες από τις συνήθειές τους.

Άρθρο του κ. Δημήτρη Μαντή, προέδρου του Συνδέσμου Βιομηχανιών Παραγωγής Υλικών & Συσκευασίας.

Είναι πλέον δεδομένη η αυξανόμενη χρήση ψηφιακών εργαλείων από τους καταναλωτές (ηλεκτρονικό εμπόριο), η μεταβολή της συχνότητας επισκέψεων στα σημεία πώλησης αγαθών (υπαίθρια, στεγασμένα) αλλά και η επιλογή αγοράς αγαθών από σημεία πώλησης που διασφαλίζουν τις αποστάσεις ασφαλείας. Η επιτυχία ή μη ενός καταναλωτικού αγαθού στις μέρες μας κρίνεται πλέον και από την ικανότητα διάθεσης σε ασφαλή για το καταναλωτικό κοινό σημεία προβολής ή / και πώλησης.

Οι καταναλωτές επιπλέον δοκιμάζουν νέα είδη, τα οποία δεν περιλαμβάνονταν μέχρι σήμερα στο καλάθι των αγορών τους. Η προσεκτική διερεύνηση νέων εμπειριών είναι πλέον κανόνας στο δεύτερο κύμα της πανδημίας, σε πλήρη αντιδιαστολή με τις μαζικές αγορές που καταγράφηκαν στο πρώτο κύμα (το διάστημα Ιανουαρίου – Μαΐου 2020). Οι καταναλωτές που περιορίζουν τις οικονομικές συναλλαγές τους, στρέφονται σε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας αναζητώντας πιο οικονομικές λύσεις, και πειραματίζονται με τις πρακτικές «do it yourself» στην προετοιμασία του καθημερινού φαγητού, στην ατομική περιποίηση ή ακόμα και στις οικιακές εργασίες συντήρησης.

Σύμφωνα με τα σημερινά δεδομένα, οι αλλαγές που καταγράφονται στις καταναλωτικές συνήθειες και στα κανάλια πώλησης των προσφερόμενων αγαθών θα μονιμοποιηθούν στη μετά την Covid-19 εποχή, που ονομάζεται και «the next normal».

Οι ειδικοί προβάλλουν την επιτυχία των πωλήσεων μέσω BOPIS (δηλαδή μέσω buy online, pickup in store) και Omnichannel (δηλαδή των πωλήσεων μέσα από όλα τα κανάλια: physical store, e-shop, Facebook, Αmazon, eΒay). Ορισμένοι διεθνείς αναλυτές προκρίνουν τον όρο «next normal» αντικαθιστώντας τον όρο «new normal», για να περιγράψουν την υφιστάμενη κατάσταση της παγκόσμιας οικονομίας. Η μεταβλητότητα των δεδομένων ανάλογα με την εξέλιξη της πανδημίας και η επανεκκίνηση της οικονομίας με τους περιορισμούς που αίρονται ή εντείνονται εξελίσσουν τις προτιμήσεις των καταναλωτών.

Στο Σύνδεσμο Βιομηχανιών Παραγωγής Υλικών & Συσκευασίας (ΣΥ.ΒΙ.Π.Υ.Σ.) παρακολουθούμε, καταγράφουμε και μεταφέρουμε στα τακτικά μέλη μας τις τάσεις της αγοράς, που μεταβάλλουν –όπως είναι επόμενο– και τις απαιτήσεις σε υλικά συσκευασίας.

Δέκα νέοι νόμοι

Δεν πρέπει να αφαιρέσουμε από τη σύνθετη εξίσωση τη νομοθεσία σχετικά με την προστασία του περιβάλλοντος, που έχει ανακοινώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την οποία καλούνται να υιοθετήσουν οι βιομηχανίες παραγωγής υλικών συσκευασίας. Η νομοθεσία αυτή είναι πρωτοφανής σε όγκο, και περιλαμβάνει τις ειδικές απαιτήσεις ανάλογα με την τοπική αγορά, το νέο σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία (CEAP 2.) και τη νέα στρατηγική για τα πλαστικά και τα μικροπλαστικά.

Αξίζει να τονιστεί ότι η νομοθεσία για τα πλαστικά μιας χρήσης ψηφίστηκε πρόσφατα και στη χώρα μας· ωστόσο τα κράτη-μέλη δεν έχουν καταλήξει στους ορισμούς και στα αναλυτικά παραδείγματα των πλαστικών μιας χρήσης. Κατά τη μελέτη των draft κειμένων (Ramboll Studies), ως πλαστικά μιας χρήσης ορίζονται και μερικές κατηγορίες χάρτινων και σύνθετων συσκευασιών.

Επιπρόσθετα, έχει ξεκινήσει η διαβούλευση στην Ευρώπη για την αναθεώρηση της Οδηγίας για την ανακύκλωση των συσκευασιών (packaging and packaging waste directive), ενώ στην Ελλάδα δεν έχει επικυρωθεί η τελευταία αναθεώρηση της 852/2018.

Συνολικά δέκα νέα νομοθετήματα (συμπεριλαμβανομένων του έκτακτου φόρου των 800 ευρώ / 1.000 kg στις μη ανακυκλώσιμες πλαστικές συσκευασίες και της νέας «πράσινης» νομοθεσίας) θα ψηφιστούν από τα εθνικά κοινοβούλια των κρατών-μελών, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις μας, τα επόμενη τρία έτη.

Δαιδαλώδες τοπίο

Έχοντας προβλέψει την ιδιαίτερα απαιτητική αυτή κατάσταση, ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών Παραγωγής Υλικών & Συσκευασίας έγινε μέλος του οργανισμού Europen Packaging, και πλέον είμαστε σε θέση να μελετούμε την ευρωπαϊκή νομοθεσία εν τη γενέσει της.

Στο πεδίο των μέτρων περιορισμού διάθεσης των συσκευασιών για την προστασία του περιβάλλοντος, θα πρέπει να συνυπολογίσουμε τις ειδικές απαιτήσεις ορισμένων μεγάλων εταιρειών FMCG (Fast Moving Consumer Goods), τις νέες προδιαγραφές ανακυκλωσιμότητας που δημοσιεύουν οι retailer, αλλά και τις ειδικές απαιτήσεις ορισμένων χωρών: της Αυστραλίας, του Καναδά, του Ηνωμένου Βασιλείου, 50 πολιτειών των ΗΠΑ με διαφοροποιημένη νομοθεσία, των χωρών της Μέσης Ανατολής, της Νότιας Αφρικής, της Κίνας, της Ινδίας κ.ά. Με βάση τα δεδομένα αυτά, το τοπίο είναι δαιδαλώδες και μη φιλικό, ιδίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Σειρά στοχευμένων δράσεων από τον ΣΥ.ΒΙ.Π.Υ.Σ.

Ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών Παραγωγής Υλικών & Συσκευασίας (ΣΥ.ΒΙ.Π.Υ.Σ.), μετέχοντας σε διεθνείς οργανισμούς (World Packaging Organization, INCPEN, Biobased Industry Consortium κ.ά.) δημιουργεί για τα μέλη του μια βάση δεδομένων με τις 117 χώρες που έχουν θέσει ειδικούς περιορισμούς στα υλικά συσκευασίας. Τα στοιχεία αυτά διανέμονται στα μέλη του συνδέσμου σε εβδομαδιαία βάση.

Δεν θα πρέπει να παραλείψουμε ότι μέλη του ΣΥ.ΒΙ.Π.Υ.Σ. συμμετέχουν στην ελληνική επιτροπή και στις υποεπιτροπές για την κυκλική οικονομία, συμβάλλοντας στην εθνική προσπάθεια για τη διαμόρφωση μιας λογικής και εφαρμόσιμης εθνικής νομοθεσίας, που αφενός θα σέβεται τους ευρωπαϊκούς κανόνες περί ελεύθερης διακίνησης αγαθών στην ενιαία αγορά και αφετέρου θα ενδυναμώνει τη θέση των ελληνικών βιομηχανιών παραγωγής υλικών συσκευασίας.

Τέλος, τονίζουμε το σύνθετο πεδίο της νομοθεσίας για τα υλικά και τα αντικείμενα συσκευασίας τροφίμων και ποτών. Έχοντας εργαστεί εντατικά τα τελευταία έτη, έχουμε πλέον σαφή εικόνα για τη διεθνή νομοθεσία, που εξειδικεύεται ιδίως στην Ευρώπη με την ανακοίνωση της νέας στρατηγικής για τις χημικές ουσίες, με τη νέα στρατηγική «από τη φάρμα στο πιάτο» (from farm to fork) και, φυσικά, με τη νέα στρατηγική για την ευρωπαϊκή βιομηχανία.

Στο επιστημονικό αυτό πεδίο λειτουργεί πιλοτικά η βάση δεδομένων για την παγκόσμια νομοθεσία. Σε συνεργασία με τους top expert του Παγκόσμιου Οργανισμού Συσκευασίας και με τους αγαπητούς επιστήμονες του Ενιαίου Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (Ε.Φ.Ε.Τ.) και του Γενικού Χημείου του Κράτους (Γ.Χ.Κ.), διοργανώνονται κάθε χρόνο ημερίδες, συνέδρια και ενημερωτικές εκδηλώσεις, με σκοπό την ορθή και έγκαιρη προσαρμογή της αγοράς στα νέα δεδομένα.

Ελέγξτε επίσης

Δρ Μάρκους Μάου (αντιπρόεδρος ELA): Μοιραία πλέον η αποσύνδεση του παγκόσμιου εμπορίου

Ο νέος αντιπρόεδρος του European Logistics Association μιλάει αποκλειστικά στο «L&M» για τα φλέγοντα ζητήματα …