Η εταιρεία μελετών και συμβουλευτικών υηρεσιών ICAP έδωσε στη δημοσιότητα την πιο πρόσφατη έρευνά της για τον κλάδο των διαμεταφορών στην Ελλάδα και, όπως ήταν αναμενόμενο, τα συμπεράσματα δεν είναι θετικά καθώς η βαθειά ύφεση της ελληνικής οικονομίας έχει επηρεάσει και τις διαμεταφορές.
Αναφερόμενη στην εξέλιξη και διάρθρωση της αγοράς, η διευθύντρια Οικονομικών – Κλαδικών Μελετών της ICAP Group Σταματίνα Παντελαίου, σημειώνει τα εξής: «Η συνολική εγχώρια αγορά των υπηρεσιών διαμεταφοράς είχε ανοδική εξέλιξη κατά τη διάρκεια της περιόδου 2001-2008, με μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης 7,9%. Στη συνέχεια, ωστόσο, το μέγεθος της αγοράς υποχώρησε σημαντικά. Ειδικότερα, το 2011 η συνολική αγορά μειώθηκε κατά 10,7% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, ενώ ο αντίκτυπος της οικονομικής κρίσης στον εξεταζόμενο κλάδο εντάθηκε το 2012, σημειώνοντας εκτιμώμενη μείωση 12% περίπου σε σύγκριση με το 2011. Ο τομέας των οδικών μεταφορών καλύπτει διαχρονικά το μεγαλύτερο μέρος της ζήτησης υπηρεσιών διαμεταφοράς, με το ποσοστό συμμετοχής του (βάσει αξίας) να ανέρχεται στο 62,5% της συνολικής αγοράς το 2011. Ακολουθεί (με διαφορά) το μερίδιο του τομέα των θαλάσσιων διαμεταφορών (14%)».
Σύμφωνα με τη μελέτη, ο κλάδος των διαμεταφορών χαρακτηρίζεται από την ύπαρξη μεγάλου αριθμού επιχειρήσεων, οι οποίες λειτουργούν είτε ως απλοί διαμεσολαβητές μεταφορικού έργου, είτε ως πλήρως καθετοποιημένες επιχειρήσεις. Αρκετές επιχειρήσεις του κλάδου παρέχουν πλέον και υπηρεσίες αποθήκευσης, οργάνωσης και παρακολούθησης αποθεμάτων, συσκευασίας-ανασυσκευασίας-ετικετοποίησης, διανομής κλπ. Η συγκεκριμένη εξέλιξη συνδέεται με την είσοδο των διαμεταφορικών επιχειρήσεων στις υπηρεσίες των Third Party Logistics, δεδομένου ότι οι εταιρείες-πελάτες ζητούν πλέον ολοκληρωμένες λύσεις για τις ανάγκες τους.
Η πορεία των εργασιών των επιχειρήσεων του κλάδου εξαρτάται από τη ζήτηση για εμπορευματικές μεταφορές. Οι άμεσοι παράγοντες επηρεασμού της ζήτησης για εμπορευματικές μεταφορές εντοπίζονται στη βιομηχανική και εμπορική δραστηριότητα, στο μέγεθος των εισαγωγών και εξαγωγών, στο ύψος των ναύλων και των καυσίμων, κλπ. Τόσο η βιομηχανική και εμπορική δραστηριότητα, όσο και οι εισαγωγές στην Ελλάδα εμφάνισαν πτωτική πορεία τα τελευταία χρόνια, συμπαρασύροντας και τη ζήτηση για υπηρεσίες διαμεταφοράς.
Η μείωση της ζήτησης, λόγω της παρατεταμένης οικονομικής ύφεσης, εκφράζεται με την πτώση του αριθμού παραγγελιών και (κατ’ επέκταση) των διεθνών διακινήσεων (κυρίως των εισαγωγών), με αποτέλεσμα να επηρεάζονται τα οικονομικά αποτελέσματα αρκετών επιχειρήσεων. Το παραπάνω γεγονός, σε συνδυασμό με τα γενικότερα προβλήματα ρευστότητας που παρατηρούνται στην αγορά, προκάλεσε σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας σε αρκετές εταιρείες, ενώ ορισμένες από αυτές (ακόμα και κάποιες με σημαντική θέση στην αγορά) οδηγήθηκαν στην άρση της λειτουργίας τους.
Στα πλαίσια της μελέτης έγινε και χρηματοοικονομική ανάλυση των επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών διαμεταφοράς βάσει επιλεγμένων αριθμοδεικτών. Επίσης, συνετάχθη ομαδοποιημένος ισολογισμός βάσει αντιπροσωπευτικού δείγματος 76 εταιρειών. Όπως προκύπτει από τα δεδομένα αυτά, οι συνολικές πωλήσεις των επιλεγμένων επιχειρήσεων του δείγματος παρουσίασαν μείωση 2,3% το 2011 σε σχέση με το 2010, τα δε μικτά κέρδη μειώθηκαν με εντονότερο ρυθμό (7,0%). Τα πολύ υψηλά λειτουργικά έξοδα των επιχειρήσεων υπερκάλυψαν τα αντίστοιχα μικτά κέρδη, με συνέπεια την ανατροπή του λειτουργικού αποτελέσματος το 2011/10 (από κέρδη σε λειτουργικές ζημίες). Το τελικό καθαρό αποτέλεσμα ήταν ζημιογόνο το 2011, ενώ το 2010 οι επιχειρήσεις του δείγματος είχαν εμφανίσει (χαμηλά) καθαρά κέρδη. Τα κέρδη EBITDA παρότι ήταν θετικά και τις δύο χρονιές, κατέγραψαν κατακόρυφη πτώση της τάξης του 92%.
