Νικόλας Ροδόπουλος (EEL): «Χρειαζόμαστε μια Magna Carta της εφοδιαστικής αλυσίδας»

Ο απερχόμενος πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας logistics έχει συνδέσει το όνομά του με σπουδαίες πρωτοβουλίες για τον κλάδο και με ισχυρές παρεμβάσεις προς την πολιτεία.

Συνέντευξη στη Γεωργία Μολώση (τεύχος Ιανουαρίου 2021)

Ολοκληρώνοντας μια πολύ δυναμική θητεία έξι χρόνων, ο πρόεδρος της ΕΕL κ. Νικόλας Ροδόπουλος μιλάει στο L&M με ειλικρίνεια, πάθος και ευθύτητα. Δηλώνει ευτυχής για την ευκαιρία που του δόθηκε να δουλέψει με επιτυχία για την αναγνώριση και την καταξίωση του κλάδου και υπόσχεται να εξακολουθήσει να προσφέρει με το ίδιο πείσμα. Σε δεύτερο πρόσωπο, μάλιστα, ο κ. Ροδόπουλος απευθύνει μήνυμα στον πρωθυπουργό για την αναβάθμιση των logistics μέσω της ένταξής τους σε υπουργικό χαρτοφυλάκιο –ένα πάγιο αίτημα της EEL, το οποίο ενδυναμώνουν πλέον οι γνωμοδοτήσεις του Εθνικού Συμβουλίου Εφοδιαστικής Αλυσίδας και του ΣΕΒ.

LM Κύριε πρόεδρε, σας στενοχωρεί το γεγονός ότι ολοκληρώνετε μια τόσο πετυχημένη θητεία την ώρα που εξαιτίας της πανδημίας, ακόμα και ο λεγόμενος «απλός» πολίτης αναγνωρίζει πλέον την έννοια και το ρόλο της εφοδιαστικής αλυσίδας;

Νικόλας Ροδόπουλος Κάθε κύκλος που ανοίγεται στη ζωή μας, κάποια στιγμή κλείνει. Δεν στεναχωριέμαι· αντίθετα, νιώθω ολοκληρωμένος και τυχερός! Η Ελληνική Εταιρεία logistics ήταν, είναι και θα είναι για μένα ιδέα και σκοπός. Δεν είναι σωματείο, δεν είναι συνδικαλιστικό όργανο, δεν είναι εργοδοτική ένωση· είναι η ιστορία των logistics στην Ελλάδα, είτε αρέσει, είτε δεν αρέσει.

Προσπάθησα –και νομίζω το πέτυχα σε ένα μεγάλο βαθμό– να προσδώσω την αξία και την αναγνωρισιμότητα που έλειπε. Εργάστηκα σκληρά και ανιδιοτελώς με υπομονή, επιμονή και αίσθημα ευθύνης, μαζί με ένα επιτελείο εξαιρετικών συναδέλφων. Επαναφέραμε την αίγλη των συνεδρίων μας, ως κεντρικών δράσεων παραγωγής πολιτικής προς όφελος της επιχειρηματικότητας. Δημιουργήσαμε ένα παγκόσμιο και ένα περιφερειακό συνέδριο με τα Ηνωμένα Έθνη. Επίσης, εργαστήκαμε ακούραστα στο πλαίσιο του Εθνικού Συμβουλίου, με την παραγωγή σημαντικών γνωμοδοτήσεων.

Το μεγάλο προσωπικό κέρδος που απέκτησα από την αγορά είναι η ευρεία αποδοχή μιας νέας «πολιτικής» στρατηγικής για την ανάπτυξη της εφοδιαστικής αλυσίδας στη χώρα μας. Είμαι ευτυχής και συνάμα περήφανος, γιατί έκανα πολλούς φίλους που με πίστεψαν, με υποστήριξαν και με βοήθησαν. Βεβαίως, υπάρχουν και άλλοι που υπήρξαν αντίθετοι στο έργο μας, και μας κατηγόρησαν πολλές φορές ότι ασχολούμαστε με την πολιτική. Όχι, δεν ασχολούμαστε με την πολιτική· παράγουμε πολιτική! Και αυτή είναι η ουσία, το μεγαλείο ενός επιστημονικού οργανισμού με αποτύπωμα στην ελληνική πραγματικότητα. Δεν υπήρξα ποτέ «διαδρομιστής» των Υπουργείων. Υπήρξα πάντα εκφραστής της ανάγκης για δίκαιη και νόμιμη θεσμική ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας.

– Αν και πολυάσχολος σε θεσμικό και επαγγελματικό επίπεδο, θα εξακολουθήσετε να ασχολείστε με την ανάπτυξη του κλάδου από κάποια άλλη θέση;

– «Η Ιερουσαλήμ είναι μεγάλη»! Ήμουν, είμαι και θα παραμείνω ενεργός. Δεν έχει σημασία η θέση, αλλά η θέληση για προσφορά.

– Θα συνεχίσετε να διεκδικείτε τη σύσταση υπουργικής γραμματείας εφοδιαστικής αλυσίδας;

Δεκατέσσερα χρόνια ζητάμε τη δημιουργία υφυπουργείου εφοδιαστικής αλυσίδας ή ειδικής γραμματείας. Όχι για να δημιουργήσουμε νέους δημόσιους λειτουργούς ή να βολέψουμε κάποιους, αλλά για να αξιοποιήσουμε τον πολλαπλασιαστή του τομέα των logistics προς όφελος της εθνικής οικονομίας.

Μια από τις μικρές νίκες μας ήταν η υιοθέτηση του αφηγήματος του «γραφικού» προέδρου στην επίσημη γνωμοδότηση του Εθνικού Συμβουλίου και του ΣΕΒ. Τα logistics είναι κάτι πολύ μεγαλύτερο. Είναι το συνθετικό, λειτουργικό και ρυθμιστικό δομικό στοιχείο που διασυνδέει όλο το παραγωγικό μοντέλο και όλες τις δραστηριότητες· δομικό στοιχείο το οποίο απαιτεί διεθνή σχεδιασμό και χρειάζεται να είναι αποτελεσματικό, εθνικό και πλουτοπαραγωγικό για την πατρίδα μας.

Καλώ την πολιτική ηγεσία για άλλη μια φορά: Μην αγνοείτε τους πολλαπλασιαστές των κλάδων· δημιουργήστε εθνικούς πρωταγωνιστές. Κύριε πρωθυπουργέ, δημιουργήστε το υπουργείο βιομηχανίας, εμπορίου & logistics!

– Όλοι φοβούνται την επόμενη μέρα. Από την πείρα και την επαγγελματική κουλτούρα σας, ποια πιστεύετε ότι θα είναι τα συστατικά της νέας πραγματικότητας;

– Ήδη και επίσημα έχουμε μία εκτίμηση ύφεσης για το 2020 στο 10,5%, αντί της αρχικής στο 8,2%, καθώς και μία εκτίμηση θετικής ανάπτυξης για το 2021 της τάξης του 4,8%, έναντι της αρχικής για 7,5%. Βρισκόμαστε σε μια μαύρη τρύπα με τεράστιο και μη εκτιμώμενο ακόμα βάθος. Η δίνη θα παραμείνει στο προσκήνιο τουλάχιστον μέχρι και το πρώτο τρίμηνο του 2021, και μάλιστα αυτό αποτελεί το καλό σενάριο.

Εάν επιβεβαιωθούν οι δείκτες για το ’20 και το ’21, τότε το 2021 δεν θα έχουμε καλύψει ούτε το 50% του χαμένου ΑΕΠ. Ένας διαμορφούμενος μεγάλος όγκος νέων οφειλών θα αποτελέσει γόρδιο δεσμό για εκατοντάδες χιλιάδες επιχειρήσεις που σήμερα πλήττονται από την υγειονομική κρίση. Αυτός ο όγκος οφειλών φτάνει ή μπορεί και να ξεπεράσει το 4% του ΑΕΠ.

Βρισκόμαστε προ των θυρών μιας νέας οικονομικής κρίσης σε παγκόσμιο επίπεδο. Εάν μάλιστα αναλογισθούμε την κόπωση της δεκαετούς οικονομικής κρίσης, θα μπορούσε να πει κανείς ότι βρισκόμαστε στην κρισιμότερη στιγμή της ιστορίας της πατρίδας μας. Ελπίζουμε ότι η Ευρώπη θα μπορέσει να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να κρατήσει πολιτικές χαλάρωσης για όλα τα κράτη-μέλη, αλλά κυρίως για το «φτωχό» Νότο.

Το Ταμείο Ανάκαμψης αποτελεί μια σημαντική βοήθεια αλλά αναδεικνύει και την έλλειψη κουλτούρας και τόλμης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

– Στο βιβλίο σας «Διοικώ ή διοικούμαι;» γράφετε ότι η δεκαετής κρίση που περάσαμε στην Ελλάδα στόχευσε εντέλει τη μικρομεσαία τάξη. Ποιος είναι ο στόχος της νέας κρίσης που έρχεται;

– Οι κρίσεις δεν έχουν στόχο. Πάντοτε πλήττονται οι πλέον ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, γιατί απλά δεν έχουν τη δυνατότητα να προσαρμοστούν. Επιπλέον, από τη στιγμή που δημιουργούνται οι κρίσεις, έχουν απρόβλεπτα αποτελέσματα. Γιατί δεν χειραγωγούνται· ξεφεύγουν! Θεωρώ ότι αποτελεί θεωρία συνωμοσίας ότι οι οικονομικές κρίσεις δημιουργούνται ηθελημένα. Δημιουργούνται από «ατύχημα» και πιθανώς στη συνέχεια να γίνεται εκμετάλλευσή τους. Από μία κρίση δεν υπάρχουν νικητές και ηττημένοι. Όλοι βραχυπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα είναι ηττημένοι, άλλοι περισσότερο και άλλοι λιγότερο.

– Πώς μπορούμε να προλάβουμε κάποιες από τις οικονομικές επιπτώσεις που περιμένουμε διεθνώς, αλλά και στην Ελλάδα ειδικότερα;

– Δεν υπάρχουν μαγικές συνταγές· δεν υπάρχει εγχειρίδιο. Η υγειονομική κρίση σήμερα και η οικονομική κρίση που έπεται χρειάζονται αντιμετώπιση «out of the box». Είναι ένα πρόβλημα για πολύ δυνατούς λύτες· μια ωρολογιακή βόμβα χωρίς χρονόμετρο, που σκάει στα χέρια ανθρώπων (πολιτικών ηγεσιών) που παίρνουν την τύχη όλων μας στα χέρια τους.

– Είστε ικανοποιημένος από τα αντανακλαστικά των ελληνικών επιχειρήσεων logistics και μεταφορών την περίοδο αυτή;

– Εδώ η απάντηση είναι εύκολη. Σαφώς τα ελληνικά logistics στάθηκαν στο ύψος των περιστάσεων. Κράτησαν τις κοινωνίες όρθιες. Μάλιστα, εάν αναλογισθούμε ότι δεν υπάρχουν υποδομές και ουσιαστική θεσμοθέτηση, ούτε επιχειρηματικό περιβάλλον, τότε η αντίδραση και η επιτυχία οφείλεται στο φιλότιμο και στο ελληνικό δαιμόνιο.

– Νέες τεχνολογίες, ρομποτική, αυτοματισμοί, τεχνητή νοημοσύνη κλπ. απαιτούν εξειδίκευση του ανθρώπινου δυναμικού, αλλά προφανώς και μείωσή του. Πώς θα τα καταφέρουμε να μην εκτοξευτούν οι δείκτες ανεργίας;

– Η ψηφιοποίηση και οι νέες τεχνολογίες δεν αλλάζουν από μόνες τους το παραγωγικό μοντέλο. Το παραγωγικό μοντέλο απαιτεί μια νέα αντιμετώπιση, να στηρίζεται στις οικονομίες επάρκειας, να «σκύψει» σε παραδοσιακούς κλάδους όπως είναι η πρωτογενής παραγωγή, η βιομηχανία και η μεταποίηση. Όσο οι καμινάδες είναι σβηστές, τόσο η ανάπτυξη και το πλεόνασμα θα αποτελούν όνειρο θερινής νυκτός.

Η 4η Βιομηχανική Επανάσταση βρίσκεται εν εξελίξει. Εάν ανατρέξουμε στη σύγχρονη ιστορία, θα δούμε ότι όλες οι βαθιές τομές στη λειτουργία της οικονομίας, οι λεγόμενες βιομηχανικές επαναστάσεις, έχουν απώλειες σε ανθρώπινο δυναμικό που «μένει πίσω» σε δεξιότητες και εξειδίκευση. Όμως ταυτόχρονα δημιουργούνται νέες ευκαιρίες, νέες θέσεις εργασίας και νέες προοπτικές. Το ποτάμι δεν γυρίζει πίσω. Η πρόοδος απαιτεί νέους πρωταγωνιστές.

– Με αφορμή την κρίση, παρατηρούμε πλέον μια υπερσυγκέντρωση δεδομένων που εκτινάσσει τις δυνατότητες ή τις ανάγκες για data analytics. Ποια είναι τα οφέλη και ποιοι οι κίνδυνοι;

– Πράγματι, υπάρχουν πολλά δεδομένα. Απλά στη χώρα μας βρίσκονται ακόμα σε «χαρτιά». Η περίφημη «ψηφιοποίηση» βρίσκεται ακόμα μακριά από την πραγματική αγορά. Δεν μπορώ να κατανοήσω τις διάφορες αγκυλώσεις που επικρατούν για τη χρήση της τεχνολογίας. Αυτές οι αγκυλώσεις δεν είναι προνόμιο του δημόσιου τομέα, αλλά και του ιδιωτικού. Ο μεγάλος πλούτος που μπορεί να παραχθεί από τα δεδομένα αυτά αποτελεί πεδίο αντιπαράθεσης σε πολλαπλά επίπεδα. Στο σημείο αυτό βρίσκεται ο εγγυητικός και ρυθμιστικός ρόλος του κράτους. Τα δεδομένα αυτά πρέπει να αποτελούν «κτήμα» του Δημοσίου, το οποίο θα έχει την ευθύνη της διαφανούς διάχυσής τους.

Έχουν γίνει από την πλευρά του κράτους σημαντικές βελτιώσεις· δηλαδή τα αυτονόητα που θα έπρεπε να έχουν υλοποιηθεί εδώ και δεκαετίες. Όμως ο δρόμος είναι μακρύς και σύνθετος.

Τα logistics χρειάζονται δεδομένα και απαιτούν την οριζόντια ψηφιοποίηση των διαδικασιών τους· γιατί logistics χωρίς ψηφιοποίηση και δεδομένα δεν υπάρχουν.

– Ο ρόλος και οι διαδικασίες των «city logistics» αναβαθμίστηκαν τον τελευταίο χρόνο σε μεγάλο βαθμό. Ποιες κινήσεις πρέπει να γίνουν για την περαιτέρω ανάπτυξή τους;

– Δεν υπήρξε ποτέ μια συστηματική προσέγγιση με γνώμονα την πραγματική οικονομία. Θεωρίες και σχεδιασμοί επί χάρτου που δεν πρόσφεραν και δεν θα προσφέρουν τίποτα περισσότερο παρά χαμένο χρόνο.

Τα αστικά logistics σχεδιάζονται σε πόλεις με ονοματεπώνυμο και όχι σε συρτάρια ανώτατων διοικητικών στελεχών. Οι ίδιες οι επιχειρήσεις εφοδιαστικής μαζί με τους δήμους είναι οι μόνοι «αρμόδιοι» που μπορούν να σχεδιάσουν τα δικά τους αστικά logistics. Υπάρχουν ιδιαιτερότητες και διαφορετικές συνθήκες σε κάθε πόλη. Άλλο η Αθήνα, άλλο ο Πειραιάς και άλλο η Θεσσαλονίκη. Οι γενικότητες καταργούν τις ειδικότητες.

– Ο χώρος των ταχυμεταφορών – courier σε πολλές περιπτώσεις «κατέβασε ρολά» προσωρινά, λόγω μεγάλου φόρτου. Πώς μπορούν να ανασυνταχθούν αυτές οι επιχειρήσεις;

– Βρήκαμε «μαύρο πρόβατο» και του ρίχνουμε όλα τα βάρη για τα κακώς κείμενα της αγοράς. Οι αγορές αυτορυθμίζονται· όλα όμως ξεκινούν από το κόστος. Σήμερα η ταχυμεταφορά και γενικότερα το «τελευταίο μίλι» λειτουργούν σε καθεστώς χαμηλού κόστους. Οι επενδύσεις χρειάζονται παραγωγή πλούτου, θεσμοθέτηση και τραπεζικό σύστημα. Εάν αυτά απουσιάζουν –που απουσιάζουν– εξαιτίας της πίεσης στο προσφερόμενο κόστος μεταφοράς, δεν θα πρέπει να περιμένουμε μεγάλες «ανατροπές».

– Οι οδικές μεταφορές έχουν πληγεί σε μεγάλο βαθμό, και οι εκπρόσωποι των φορέων τους ζητούν μέτρα ενίσχυσης από το κράτος· προειδοποιούν μάλιστα για πολλά λουκέτα την επόμενη μέρα. Τι θα έπρεπε να γίνει, κατά τη γνώμη σας;

– Θα πρέπει, κάποια στιγμή, οι φορείς των μεταφορών να κάτσουμε σε ένα τραπέζι. Το πρόβλημα είναι κοινό για όλους. Η ελληνική μεταφορά εξαφανίζεται. Ο στόλος των οχημάτων είναι υπέργηρος. Το «κυνήγι των μαγισσών» για όλο και περισσότερο χαμηλό προσφερόμενο κόστος, συνεχίζεται. Και, ας μην γελιόμαστε, το ίδιο επικρατεί και στο χώρο των 3PL.

Η πατρίδα μας είναι πεδίο αντιπαραθέσεων και αντιπαλότητας. Εάν δεν υπάρχει αντίπαλος, εμείς πρέπει να τον εφεύρουμε. Χρειαζόμαστε μια «Magna Carta» της εφοδιαστικής αλυσίδας.

Πρωτοβουλία για τη συνένωση της EEL με το ILME

– Βρίσκεστε έξι χρόνια στην προεδρία της Ελληνικής Εταιρείας Logistics. Ποια είναι η παρακαταθήκη σας για τη διάδοχη κατάσταση;

– Είμαι άνθρωπος της συναίνεσης, της συμμετοχής, της προσφοράς· και είμαι σίγουρος ότι και η επόμενη ηγεσία που θα προκύψει από τις επερχόμενες εκλογές, θα ακολουθήσει τα ίδια βήματα και τους ίδιους οραματισμούς. Η εξαετής θητεία μού πρόσφερε πλήθος εμπειριών και γνώσεων, τις οποίες είμαι έτοιμος να προσφέρω για το καλό του τομέα. Θα είμαι πάντα δίπλα στην EEL, θα υποστηρίζω και θα βοηθάω όποιον το θελήσει και για ό,τι μου ζητηθεί.

Βασικό μου όραμα ήταν και παραμένει η συνένωση των επιστημονικών σωματείων στη χώρα μας, σε ένα μεγάλο οργανισμό. Γι’ αυτό το λόγο προχωρήσαμε, με πρωτοβουλία μου, στην πρόταση για συνένωση με το ILME. Το μέλλον έρχεται μέσα από την ωριμότητα και τις πολιτικές που πρέπει να αναπτυχθούν. Μαζί, μπορούμε καλύτερα. Ελπίζω και εύχομαι το δύσκολο εγχείρημα της συνένωσης, της συναίνεσης και της συνύπαρξης να πραγματοποιηθεί.

Παραγωγή με «οικονομίες επάρκειας, ποιότητας και αξίας»

– Ψηφιοποίηση, αποστασιοποίηση, αποκλεισμοί, νέα δεδομένα. Αλλάζει ή πρέπει να αλλάξει το παραγωγικό μοντέλο, και προς ποια κατεύθυνση;

Πολιτικές ηγεσίες, ειδήμονες, καθηγητές, σύμβουλοι και επαγγελματικές ενώσεις «αφηγούνται» ευχολόγια. Όμως επί της ουσίας δεν έχει συνταχθεί ένα ολοκληρωμένο playbook / action plan με συγκεκριμένες δράσεις, χρονοδιαγράμματα και ορόσημα, το οποίο θα αποτελέσει τον οδικό χάρτη της επόμενης ημέρας. Το ζητούμενο είναι η παραγωγή, είτε αυτή είναι πρωτογενής, είτε δευτερογενής, είτε τριτογενής.

Το νέο παραγωγικό μοντέλο δεν προωθείται από την τεχνολογία· σχεδιάζεται από την πραγματική οικονομία, προς όφελος της εθνικής οικονομίας και της κοινωνίας. Απαιτεί επάρκεια εθνικών εμπορεύσιμων αγαθών, αποκλεισμό από τις καταναλωτικές συνήθειες προϊόντων που προέρχονται από οικονομίες χαμηλού κόστους παραγωγής, καθώς και έμφαση στην υποστήριξη της ελληνικής παραγωγής.

Το νέο παραγωγικό μοντέλο πρέπει να προστατεύσει τα πάγια περιουσιακά στοιχεία της Ευρώπης και να στραφεί προς μία «παραγωγή» στηριζόμενη στις «οικονομίες επάρκειας» και στις «οικονομίες ποιότητας και αξίας».

 

 

Ελέγξτε επίσης

Μάτσεϊ Γκλαντίγκα (ERFA): «Περιμένουμε μείωση όγκου και εσόδων και το 2021»

Ο αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Σιδηροδρόμων, σε έναν πρώτο απολογισμό της δύσκολης χρονιάς που τελειώνει, …

Τα Περιοδικά μας