|
Logistics… σταθερής τροχιάς στις πόλεις |
|
|
Η επαναχάραξη δικτύου αστικών συγκοινωνιών μπορεί να συνδεθεί με την ανάπτυξη σιδηροδρομικού χαρακτήρα και να προσδώσουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στα logistics μαζικής μεταφοράς
|
|
Άρθρο της κ. Δέσποινας Μ. Πολίτου,
Πολιτικού Μηχανικού Ε.Μ.Π. - Συγκοινωνιολόγου
Η βελτίωση της ποιότητας ζωής στα αστικά κέντρα τα οποία μαστίζονται από βεβαρημένο οικιστικό ιστό και κυκλοφοριακά προβλήματα είναι ένα από τα βασικά, καθολικά και διαρκή αιτήματα των σύγχρονων κοινωνιών. Η ποιότητα ζωής στο αστικό περιβάλλον είναι η συνολική αντίληψη ικανοποίησης του πολίτη από την καθημερινή λειτουργία της πόλης. Οι Αστικές Μαζικές Μεταφορές αποτελούν σημαντικό κομμάτι της καθημερινής αυτής λειτουργίας, τόσο σημαντικό, όσο και η βελτίωση του αστικού περιβάλλοντος με έργα ανάπλασής του. Μια αναγκαία συνθήκη για να ισχύσει αυτό είναι η συνεχής και αποτελεσματική παροχή των μεταφορικών υπηρεσιών.
Η σημασία των Αστικών Μαζικών Μεταφορών είναι μέγιστη σήμερα που η χρήση του Ι.Χ., με τις γνωστές αρνητικές συνέπειες (κυκλοφοριακή συμφόρηση, ρύπανση, ατυχήματα κ.λ.π.) είναι τόσο διαδεδομένη. Στην Ευρώπη οι μισές μετακινήσεις με μηχανοκίνητα μέσα αφορούν διαδρομές μικρότερες των 3 χλμ! Το 70% των Ευρωπαίων θεωρούν ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση είναι το πρώτο περιβαλλοντικό πρόβλημα και ότι το κυκλοφοριακό είναι η κύρια αιτία της δυσαρέσκειας τους για τις συνθήκες διαβίωσης στις πόλεις.
Σύμφωνα με μελέτες της Ε.Ε., πάνω από το 50% της έκλυσης ρυπογόνων οξειδίων του αζώτου και μονοξειδίου του άνθρακα προέρχεται από τις οδικές μεταφορές. Ενώ σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, το 16% περίπου των κατοίκων των χωρών του– δηλ. περίπου 130 εκατ. κάτοικοι μεγαλουπόλεων – είναι εκτεθειμένοι σε επίπεδα θορύβου πάνω από 65 dB, για τον οποίο η οδική κυκλοφορία ευθύνεται κατά 14%, ενώ ο σιδηρόδρομος κατά μόλις το 1%.
Τα μέσα
Η κυκλοφοριακή συμφόρηση και η ρύπανση μπορούν να μειωθούν σημαντικά με τη χρήση των Αστικών Μαζικών Μεταφορών και ιδιαίτερα με τη χρήση των Μέσων Σταθερής Τροχιάς, τα οποία προσφέρουν ταχύτητα, συνέπεια, αξιοπιστία και ασφάλεια. Αρκεί μόνο να αναφερθεί ότι οι ετήσιες ποσοστιαίες μειώσεις ρύπων μετά τη λειτουργία του Αττικού Μετρό είναι της τάξης του 7%, αποτέλεσμα που φυσικά επιτεύχθηκε μέσω μιας συνολικότερης πολιτικής για καθαρότερες πόλεις μιας και ενισχύθηκε με επενδύσεις σε οχήματα νέας τεχνολογίας της ΕΘΕΛ και του ΗΛΠΑΠ.
Η αλήθεια είναι ότι είχαμε σημαντικές αλλαγές στις μετακινήσεις σε Αθήνα και Πειραιά με την εμφάνιση του υπογείου σιδηροδρόμου και τη σύνδεση του με τον ΗΣΑΠ με βελτίωση τόσο στις μετακινήσεις όσο και στη στάθμευση, η οποία αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους πονοκεφάλους των κατοίκων.
Σε αυτή την κατεύθυνση και άλλα μέσα σταθερής τροχιάς έκαναν με την ευκαιρία των ολυμπιακών αγώνων την εμφάνισή τους. Έτσι η Αττική πλέον διαθέτει ένα δίκτυο τραμ το οποίο εκτείνεται από το κέντρο της Αθήνας έως τη Γλυφάδα και το Φάληρο ενώ προβλέπονται επεκτάσεις προς Βούλα και προς Πειραιά. Επίσης από τον Ιούλιο του 2004 λειτουργεί ο Προαστιακός Σιδηρόδρομος, ένα μέσο που στην πλήρη ανάπτυξή του θα αποτελεί ένα δίκτυο που θα ενώνει ακτινικά με κέντρο τις Αχαρνές και με πλήθος ενδιάμεσων στάσεων τις περιοχές του Πειραιά, του Λαυρίου, της Κορίνθου, των Θηβών και της Χαλκίδος και φυσικά το αεροδρόμιο.
Διασύνδεση
Προκειμένου να αξιοποιηθούν οι επενδύσεις στις Μαζικές Αστικές Μεταφορές θα πρέπει αυτές να εξασφαλίζουν αποτελεσματική διασύνδεση των μέσων, ώστε μεταξύ τους να λειτουργούν τροφοδοτικά. Κατ’ αυτή την έννοια αναφερόμαστε σε δίκτυο αστικών μεταφορών και όχι σε μεμονωμένα μέσα. Ο κορμός θα πρέπει να είναι ένα βασικής λειτουργίας δίκτυο Μέσων Σταθερής Τροχιάς το οποίο θα ενώνει σε πλήρη ανάπτυξη τον Πειραιά ως βασικό λιμάνι, με το κέντρο της Αθήνας δια μέσου τόσο της παραλιακής όσο και των Δυτικών προαστίων, ενώ στη συνέχεια θα πρέπει να εκτείνεται προς τα βόρεια προάστια αλλά και προς τα ανατολικά καλύπτοντας με μια ακτινική ανάπτυξη όλη την περιοχή του λεκανοπεδίου μέχρι το αεροδρόμιο.
Σε όλο το μήκος του θα πρέπει να τροφοδοτείται από τον ΗΛΠΑΠ στις περιοχές του κέντρου, δεδομένου ότι τα τρόλεϊ είναι λιγότερο ρυπογόνα σε σχέση με τα λεωφορεία και από την ΕΘΕΛ περιμετρικά με τη χρήση κυρίως τοπικών γραμμών που θα εξυπηρετούν τις επί μέρους τοπικές κοινωνίες (και διαδημοτικά). Όλα αυτά φυσικά θα πρέπει να συνοδεύονται από μια τιμολογιακή πολιτική που θα ενισχύει τη συνδυασμένη χρήση των μέσων. Έτσι θα οδηγηθούμε σε πιο αξιόπιστες άρα και ελκυστικότερες Αστικές Μαζικές Μεταφορές αλλά και τελικά σε ένα λεκανοπέδιο ανθρώπινο και πολιτισμένο, περισσότερο ήσυχο και καθαρό.
Η ικανοποίηση του δικαιώματος των πολιτών στη μετακίνηση με την εξασφάλιση υψηλού επιπέδου συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης ιδιαίτερα για τις ευάλωτες κατηγορίες πολιτών (χαμηλά εισοδήματα, ηλικιωμένοι, νέοι, εμποδιζόμενα άτομα κλπ.) πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα όσων έχουν τη δυνατότητα εφαρμογής πολιτικών σε τοπικό και κεντρικό επίπεδο, ώστε να ζούμε σε πόλεις λειτουργικές και φιλόξενες. Σύγχρονες πόλεις με αυξημένες εμπορικές, εργασιακές, βιομηχανικές και πολιτιστικές δραστηριότητες, που όμως εξασφαλίζουν και υψηλά επίπεδα ποιότητας διαβίωσης στους κατοίκους τους.
|
|